Zona, bir tür herpes virüsünden kaynaklanan ağrılı ve döküntülü bir hastalıktır. Ağrılı ve yanma hissine neden olan zona, genellikle vücudun bir tarafında görülür.
Zona, su çiçeği virüsüyle aynı virüsten kaynaklanır. Su çiçeği geçirmiş kişilerde virüs vücutta uyku halinde kalabilir ve bağışıklık sistemi zayıfladığında tekrar aktifleşebilir.
İleri yaş, stres ve bağışıklık sisteminin zayıflaması zona hastalığı gelişme riskini artıran faktörlerdir. Kanser hastaları, kemoterapi tedavisi görenler, HIV (AIDS) enfeksiyonlu kişiler ve bağışıklık sistemini baskılayan ilaç kullananlar risk altındadır.
Zona hastalığı genellikle vücudun sağ veya sol tarafında yanma, batma, uyuşma ve kaşıntı ile kendini gösterir. Birkaç gün sonra o bölgede içi su dolu kabarcıklar oluşur.
Hastalık genellikle 2-3 hafta sürer, ancak bazı kişilerde daha uzun sürebilir. Zona yorgunluk ve ateşe de neden olabilir. Nadiren yüzde, göz veya kulak bölgesinde tutulum yapabilir. Bu durumlarda görme veya duyma kaybı gibi ciddi sorunlara yol açabilir.
Zona tedavisine ilk 72 saatte başlanması önerilir. Tedavinin amacı ağrıyı kontrol etmek, bakteri enfeksiyonlarını önlemek ve zona iyileştikten sonra ağrıların devam etmesini önlemektir.
Tedavide antiviral ilaçlar kullanılır. Ek olarak, yaşlı hastalarda yatak istirahati ve ağrı kontrolü için ek tedaviler önerilebilir.
Zona aşısı, hastalık riskini tamamen ortadan kaldırmaz, ancak hastalığın seyrini hafifletir ve şiddetini azaltır. Bu nedenle, özellikle 50 yaş üzerindekilerin ve bağışıklık sistemi zayıf kişilerin aşılanması önerilir.
