Vitamin takviyelerinin faydaları ve zararları konusunda farklı araştırmalar var. Bazı çalışmalarda takviyelerin işe yaramadığı, hatta zararlı olduğu bile öne sürülüyor. Bu durum, gelişigüzel vitamin kullanımı, vitamin kalitesi ve kişilerin vitamin eksiklik düzeyiyle ilgili olabilir.
Multivitaminler Hakkında Bilinmesi Gerekenler
2013 yılında yapılan bir araştırma, multivitaminlerin kanser veya kalp hastalığı riskini azaltmadığını, zihinsel faaliyetlere de olumlu etkisi olmadığını ortaya koydu. Ancak JAMA’daki bir araştırma, 14 yıl her gün multivitamin alan erkeklerde kanser riskinin daha düşük olduğunu gösterdi. 2006’daki bir başka çalışma da multivitaminlerin kronik hastalıkların önlenmesinde etkili olabileceğini ve faydalarının risklerini aştığını bildirdi. 2009’da yayımlanan bir araştırmada ise 5 yıl her gün multivitamin ve antioksidan kullanan kadınların telomerlerinin kullanmayanlara göre %8 daha fazla olduğu belirlendi.
Sebze ve Meyve Tüketimi Şart
Dünya Sağlık Örgütü, günde en az 5 porsiyon mevsimlik ve organik sebze ve meyve tüketimini önermektedir. C, E vitamini ve beta karoten açısından zengin bir beslenme, kanser gibi kronik hastalıkların önlenmesine yardımcı olabilir. En sağlıklı kişiler, kanlarındaki C, E vitamini ve beta karoten düzeyleri en yüksek olanlardır.
Çoğu Besinden Yeterli Vitamin Alamıyoruz
Katkı maddeleri ve plastik kaplamalar içeren konserve gıdalar sağlıklı değildir. Bugünlerde sağlıklı beslenmeye ek olarak, bağışıklığı güçlendiren vitamin, mineral ve diğer elementlerin alınması da öneriliyor. Amerikan Tıp Birliği daha önce vitamin ve mineral takviyelerini kullanmamayı öneriyordu, ancak 2002’de yapılan bir çalışma sonrasında daha sağlıklı olmak için yetişkinlerin besin takviyeleri kullanmalarını tavsiye etti.
Herkesin İhtiyacı Farklı
Sağlıklı yaşam için gerekli besin miktarları kişiden kişiye değişir ve kişinin yaşamı içinde de zaman zaman farklılık gösterir. Kadınlarda erkeklere göre daha sık besin eksikliği görülür çünkü daha az kalori ve besin tüketirler ve bu nedenle daha sık hastalanırlar. Yaşlılarda da besin eksikliği fazladır çünkü metabolizma hızları düşmüştür ve sindirim ve emilim fonksiyonları azalmıştır.
Merdivenaltı Ürünlere Dikkat!
Besin takviyelerinin kalitesi, üretim ve depolama aşamalarında nem, ısı, ışık, oksijen gibi etkenlere maruz kalmaları da kalitelerini belirler. Düşük kaliteli besin takviyeleri işe yaramayabilir ve alerjik veya toksik etkilere neden olabilirler. Karaciğer ve böbrek hasarı da gelişebilir.
Ne Zaman Takviye Alınmalı?
Besin takviyeleri, doktor önerirse alınmalıdır. Sağlıklı gıda seçimleri kadar kaliteli bir besin takviyesi de önemlidir. Diyet yapan ve yeterli kalori alamayan kişiler takviye almalıdır. Kadınlar ve yaşlılar için de takviye gereklidir. Hamile kalmayı düşünenler ve hamilelerin demir ve folik asit başta olmak üzere destek almaları uygun olacaktır.