Türkiye’de artan enflasyon, konut ve site aidatlarına da etki etti. 1 Şubat’tan itibaren 1.050 TL üstü elektrik tüketiminde sübvansiyonun kalkmasıyla faturalar ikiye katlanırken, asgari ücret zammı da personel maliyetlerini ve dolayısıyla aidatları yükseltti.
Birçok sitede aidatlar %50’ye varan oranlarda zamlandı. İstanbul’daki lüks konut projelerinde ise aidatların 30 bin TL’yi aştığı belirtiliyor. Bu durum site sakinleri için önemli bir mali yük oluştururken, hukukçular fahiş aidatlara karşı yasal yollara başvurulabileceğini ifade ediyor.
Kakıcı & Şimşek Hukuk Bürosu kurucularından Avukat Elvan Kakıcı Şimşek, aidatların sitenin sunduğu hizmetlere, konumuna ve genel giderlerine göre değiştiğini, bazı bölgelerde 20-30 bin TL’ye kadar çıktığını söyledi.
Mahkemeye Başvuru ve İptal Davası
Avukat Şimşek, olağan dışı yükseklikte belirlenen aidatlar için kat maliklerinin sulh hukuk mahkemelerinde iptal davası açabileceğini belirtti. Enerji maliyetlerindeki artış, personel giderleri ve sigorta primlerinin aidatlara yansıdığını, ancak asıl önemli noktanın aidatların kira bedelini aşmaması olduğunu vurguladı. Böyle bir durumda itiraz edilmesi ve hukuki yollara başvurulması gerektiğini ifade etti.
Aidat Belirleme Kriterleri
Kat Mülkiyeti Kanunu’na göre, site ve apartman giderleri kat malikleri arasında belirli esaslara göre paylaştırılıyor. Temizlik, kalorifer, bahçıvan ve güvenlik gibi giderler tüm kat malikleri tarafından eşit olarak karşılanırken, ortak alanların bakımı, onarımı, güçlendirilmesi ve sigorta giderleri ise bağımsız bölümlerin tapudaki arsa payları oranında ödeniyor. Avukat Şimşek, aidat belirleme sürecinde kat maliklerinin haklarının kanunla korunduğunu ve aşırı artışların denetlenmesi gerektiğini vurguladı.
Fahiş Aidatlara Karşı Dava Hakkı
Aidatlar site veya apartman yönetimlerinin kararlarıyla belirleniyor, ancak kat malikleri fahiş buldukları aidatlara karşı dava açabilirler. Avukat Şimşek, kat malikleri kurulu tarafından belirlenen aidatı yüksek bulan maliklerin, toplantı tarihinden itibaren bir ay içinde, toplantıya katılmayanların ise kararı öğrendikleri tarihten itibaren bir ay içinde, ancak her halükarda altı ay içinde sulh hukuk mahkemesine başvurarak kararın iptalini isteyebileceğini açıkladı. Ayrıca, aidat artışlarını engellemek için kat maliklerinin kurul toplantılarına katılımının ve yönetimde aktif rol almalarının önemini vurguladı.
Kiracıların Aidat Artışına İtirazı
Aidat artışlarına karşı dava açma hakkı normalde sadece ev sahiplerine ait. Ancak Avukat Şimşek, Yargıtay kararlarına göre, aidat miktarı kiracının haklarını doğrudan etkiliyorsa, kiracının da fahiş artışa karşı dava açabileceğini, ancak bunun özel bir değerlendirme gerektirdiğini belirtti.
İstanbul’da Aidatlar %50 Arttı
Keller Williams Ekol Katılımcı Ortağı Ahmet Kurşunlu, aidatların belirlenmesinde sitenin büyüklüğü, daire sayısı, ortak alanlar, spor tesisleri, havuz, bahçe bakımı, güvenlik hizmetleri ve ortak elektrik giderleri gibi birçok faktörün etkili olduğunu söyledi. İstanbul’da aidat zamlarının ortalama %50’ye ulaştığını, bazı sitelerde yakıt dahil aidatların 10 bin TL’ye kadar çıktığını belirten Kurşunlu, özellikle lüks konut projelerinde yüksek aidatların kaçınılmaz hale geldiğini, ancak kat maliklerinin artışlara karşı bilinçli olmaları ve yönetim süreçlerine daha fazla dahil olmaları gerektiği konusunda uyardı.
