Çin’e Virüs Kökeni Bilgilerini Paylaşma Çağrısı
Çinli bilim insanları, Wuhan’da “viral pnömoni” riski konusunda dünyayı ilk kez uyardığının üzerinden beş yıl geçti. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), Wuhan Virology Enstitüsü’nden virüs kökenine ilişkin bilgilerin paylaşılmasını istedi: “Bu ahlaki ve bilimsel bir zorunluluktur.”
DSÖ’nün çağrısı, salgının başlangıcından beş yıl sonra geldi ve tepkiyle karşılandı. Örgüt, “COVID-19’un kökenlerini anlamak için Çin’den veri ve erişim paylaşması çağrısında bulunuyoruz. Bu ahlaki ve bilimsel bir zorunluluktur.” dedi.
COVID-19, dünya çapında yedi milyondan fazla insanın ölümüne yol açtı, ekonomileri mahvetti ve sağlık sistemlerini felç etti. DSÖ, “Ülkeler arasında şeffaflık, paylaşım ve iş birliği olmadan dünya gelecekteki salgınları ve pandemileri önleyemez ve bunlara hazırlıklı olamaz.” dedi.
Çin’in Sert Tepkisi
Çin, DSÖ’nün riかに karşı sert davrandı ve COVID hakkında “hiçbir şeyi saklamadan” bilgi paylaştığını söyledi. Dışişleri Bakanlığı sözcüsü Mao Ning, “Beş yıl önce… Çin, salgın bilgilerini ve viral gen dizisini hemen DSÖ ve uluslararası toplumla paylaştı. Hiçbir şeyi saklamadan, önleme, kontrol ve tedavi deneyimimizi paylaştık ve uluslararası toplumun pandemiyle mücadele çalışmalarına büyük bir katkı sağladık.” dedi.
Bu yanıt, salgına ilişkin şeffaf bir bilgi ağının oluşturulmadığını mı yoksa Çin’de elde edilen yeni bilgilerin DSÖ dışındaki kurumlarla paylaşıldığını mı gösteriyor? Pek çok soru cevapsız kalıyor.
Önemli Tarihler
DSÖ, 31 Aralık 2019’da Çin’deki ülke ofisinden Wuhan’daki “viral pnömoni” vakalarıyla ilgili bir medya açıklaması aldı. “Bundan sonraki haftalarda, aylarda ve yıllarda COVID-19 hayatlarımızı ve dünyamızı şekillendirmeye başladı.” dedi.
DSÖ, “Bu dönüm noktasının 5. yılını anarken, değişen ve kaybedilen hayatları onurlandırmak, COVID-19 ve Uzun COVID’den muzdarip olanları tanımak, bize bakmak için çok şey feda eden sağlık çalışanlarına şükranlarımızı sunmak ve daha sağlıklı bir yarın inşa etmek için, COVID-19’dan ders çıkarmayı taahhüt etmek için bir ‘an’ ayıralım.” dedi.
Geleceğe Bakış
DSÖ Genel Müdürü Tedros Adhanom Ghebreyesus, dünyanın bir sonraki pandemiye hazır olup olmadığına dair endişelerini dile getirdi: “Bir sonraki pandemi bugün gelse bile, dünya beş yıl önce COVID-19’a karşı sağlananlarla aynı zayıflıklarla karşılaşacaktır. Ancak dünya, pandeminin bize öğrettiği acı dolu derslerden de ders aldı ve gelecekteki salgınlara karşı savunmasını güçlendirmek için önemli adımlar attı.”
Aralık 2021’de ülkeler, pandemi önleme, hazırlık ve müdahale konusunda bir anlaşma taslağı hazırlamak için bir araya geldi. DSÖ tarafından yönetilen müzakerelerde 194 üye devlet, anlaşmanın içeriği konusunda anlaştı ancak pratik konularda anlaşamadı.
Bir sonraki pandemiye karşı mücadelede ilaç endüstrisine sahip zengin ülkeler ile yoksul ülkeler arasında bir görüş ayrılığı var: Fakir ülkeler, yeni patojenlerin ve ardından gelecek aşı ve ilaçların hızlı bir şekilde paylaşılmasını talep ediyor. Anlaşmanın müzakere edilmesi için son tarih Mayıs 2025.
