
Bursa’da 250 Büyük Firmanın Satışları Arttı, Kârları Eridi
Bursa’da 250 Büyük Firmanın Satışları Arttı, Kârları Eridi Bursa ekonomisinin nabzını tutan en kapsamlı saha çalışmaları arasında yer alan “Bursa 250 Büyük Firma Araştırması”, kentin üretim, ihracat, istihdam ve katma değer kapasitesini ayrıntılı biçimde gözler önüne seriyor. Aynı zamanda, küresel ve ulusal ölçekte yaşanan ekonomik gelişmelerin şirketler üzerindeki etkilerini de net bir şekilde ortaya koyuyor.
Araştırmada firmalar, 2024 yılı net satış verilerine göre sıralanırken, bunun yanında katma değer üretimi, öz kaynak yapısı, aktif büyüklüğü, vergi öncesi kâr/zarar durumu, ihracat performansı, istihdam gücü, üretimden satışlar ve FAVÖK göstergeleri üzerinden de kapsamlı olarak analiz edildi. Böylece Bursa’nın 250 büyük firmasının finansal ve operasyonel performansı çok boyutlu bir değerlendirmeyle raporlandı.
2024 yılında Bursa’da faaliyet gösteren 250 büyük firmanın iç ve dış satış toplamı, bir önceki yıla göre yüzde 43 artışla 1 trilyon 467 milyar TL’ye ulaştı. Üretimden net satışlarda da yüzde 44’lük yükseliş kaydedildi.
Buna karşın firmaların faaliyetlerinden ortaya çıkan katma değer artışı sınırlı kaldı. 2023 yılında yüzde 102’lik güçlü bir sıçrama yapan katma değer, 2024’te yüzde 10 artarak 231,7 milyar TL’ye yükseldi. Küresel büyümenin yavaşlaması, sıkı para politikaları ve finansal koşulların zorlaşması, bu sınırlı ivmede etkili oldu.
“Bursa 250 Büyük Firma Araştırması”na göre kârlı firma sayısı 164’e geriledi. 2023 yılında bu sayı 220 olmuştu.
Vergi öncesi toplam kâr/zarar tutarı yüzde 67 düşerek 28,2 milyar TL’ye, toplam faaliyet kârı ise yüzde 50,7 azalarak 47,7 milyar TL’ye indi.
FAVÖK büyüklüğü 157,5 milyar TL olarak kaydedildi.
Firmaların finansman giderleri ise yüzde 14,5 artışla 54,9 milyar TL’ye çıktı.
2023’te finansman giderlerinin faaliyet kârına oranı yüzde 49,6 iken, 2024’te bu oran yüzde 115,2’ye yükseldi. Bu tablo, finansman maliyetlerinin kârlılığı neredeyse tamamen eriten bir faktöre dönüştüğünü gösterdi.
2024 yılında Türkiye genelinde ihracat artışı yüzde 2,4 seviyesinde kalırken, Bursa’daki 250 büyük firmanın ihracatı yüzde 10,8 artışla 14,8 milyar dolara yükseldi.
Araştırmada yer alan şirketlerin toplam istihdamı ise yüzde 7 artarak 189 bin 977 kişiye ulaştı. Yabancı sermayeli firma sayısı 42 ile önceki yılın seviyesini korudu.

Bursa’da 250 Büyük Firmanın Satışları Arttı, Kârları Eridi
2024 yılı net satışlarına göre ilk 10 firma şöyle sıralandı:
Oyak Renault – 175,4 milyar TL
Tofaş – 106,1 milyar TL
TGS Dış Ticaret – 84,3 milyar TL
Bosch – 64,1 milyar TL
Borçelik – 46,6 milyar TL
Togg – 41,7 milyar TL
Sütaş
Uludağ Perakende Elektrik Satış
Köfteci Yusuf
Karesi Polyester
250 şirketin sektörel dağılımı şöyle gerçekleşti:
69 firma: Otomotiv yan sanayi
35 firma: Tekstil
31 firma: Gıda, tarım ve hayvancılık
26 firma: Perakende ticaret
21 firma: Metal
10 firma: Makine ve teçhizat
Bunun yanı sıra çimento-toprak ürünleri-madencilik, enerji, inşaat ve plastik sektörlerinden 6’şar firma listede yer aldı. Ağaç-mobilya, hizmet, eğitim-danışmanlık ve otomotiv ana sanayi kategorilerinde 5’er firma; finans, hazır giyim, kimya ve lojistikte 4’er firma sıralamaya girdi. Ayrıca 2 turizm ve 1 çevre-geri dönüşüm firması da ilk 250 arasına girmeyi başardı.
BTSO Yönetim Kurulu Başkanı İbrahim Burkay, küresel ölçekte ticareti etkileyen korumacı politikaların, jeopolitik risklerin ve bölgesel savaşların üretim zincirleri üzerinde ciddi baskı oluşturduğunu vurguladı.
Burkay, “Türkiye’de fiyat istikrarını önceleyen para politikaları finansmana erişimi zorlaştırdı. Enerji ve işgücü maliyetleri arttı. Ancak Bursa iş dünyası her koşulda üretmeye ve ihracat yapmaya devam etti. Kârlılığını feda etse de çarklarını durdurmadı.” dedi.
Burkay, 2023’te yüzde 8,4 olan satış kârlılığının 2024’te yüzde 1,9’a düştüğünü belirtti. Firmaların finansman giderlerinin faaliyet kârına oranının ise yüzde 50 seviyesinden yüzde 115’e yükseldiğini ifade ederek, “Bu tablo karşılaştığımız zorlukların en somut göstergesidir.” dedi.
Burkay, politika faizleri ile piyasa faizleri arasındaki makasın kapanmasının, reel sektörün yatırım iştahını artıracağını söyledi.
OVP hedeflerinin başarıya ulaşmasının; üretim ekonomisinin güçlendirilmesine, katma değer odaklı yatırımların artırılmasına ve reel sektörün dayanıklılığının yükseltilmesine bağlı olduğunu dile getirdi.
BTSO’nun üyelerine yönelik hizmetlerini de değerlendiren Burkay;
TEKNOSAB, BUTEKOM, MESYEB, Model Fabrika, Bursa Business School ve GUHEM gibi projelerle sanayi ve teknoloji ekosistemini güçlendirdiklerini; UR-GE, HİSER, Ticari Safari ve KFA projeleriyle firmaların küresel pazarlarda rekabet gücünü artırdıklarını ifade etti.
Ayrıca Dirençli Kentler Zirvesi, Enerji Zirvesi, Çevre Forumu, Next Level Uludağ Zirvesi ve Uludağ Gıda Zirvesi gibi etkinliklerin iş dünyasına yeni vizyonlar kazandırdığını belirtti.
Burkay, küresel üretim yarışında verimliliğin belirleyici olduğuna vurgu yaptı:
“Bursa iş dünyasının bundan sonraki hedefi; teknoloji, dijitalleşme ve verimlilik merkezli üretim modellerini yaygınlaştırmak olacaktır. Tüm zorluklara rağmen üretimden, ihracattan ve istihdamdan vazgeçmeyen firmalarımızı kutluyorum.”
Araştırmanın tüm detaylarına www.ilk250.org.tr adresinden ulaşılabiliyor.