Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın başlattığı “Depozitosu Olan Ambalajlar” (DOA) uygulaması, çevre kirliliğiyle mücadele ve atıkların geri dönüşümü için önemli bir adım olarak öne çıkıyor. Pilot uygulama şu anda Sakarya’da yürütülüyor ve 2025 sonuna kadar tüm Türkiye’ye yaygınlaştırılması hedefleniyor.
Depozito Yönetim Sistemi (DYS), tüketilen ürünlerin ambalajlarının iade edilmesi ve depozito bedelinin geri alınması prensibine dayanıyor. Bu sistem, doğal kaynakların korunması, karbon emisyonlarının azaltılması, sıfır atık ve döngüsel ekonomi hedeflerine ulaşılmasında önemli rol oynuyor.
DOA sisteminin temel amacı, tek kullanımlık cam, plastik ve alüminyum ambalajlar için depozito bedeli belirleyerek geri dönüşümü teşvik etmek. Tüketiciler, ambalajları iade ederek depozito bedellerini geri alabilecek ve böylece çevre bilinci ve kaynakların korunması desteklenecek.
DOA, tüketicilere kolaylık sağlamak için mobil uygulama olarak da sunuluyor. Android ve iOS platformlarında ücretsiz indirilebilen uygulamada, karekod okutularak ambalaj iadeleri gerçekleştiriliyor. İade edilen ambalajların depozito bedelleri, tüketicinin uygulama içindeki e-cüzdanında birikiyor ve anlaşmalı restoran ve marketlerde kullanılabiliyor.
Uygulama, Türkiye Emlak Katılım Bankası altyapısıyla entegre çalışarak e-cüzdan bakiyesinin banka hesaplarına transfer edilmesine veya POS cihazlarında kullanılmasına olanak tanıyor.
Şu an Sakarya’da aktif olan DOA uygulaması, İstanbul’da test aşamasında. 2025 yılına kadar tüm iller ve ilçelerde uygulamaya geçilmesi planlanıyor, ancak kesin bir takvim henüz belirlenmiş değil.
Bakanlık, uygulamanın yönetimini Türkiye Çevre Ajansı (TÜÇA) ile birlikte yürütüyor ve Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) ve Türkiye Esnaf ve Sanatkarları Konfederasyonu (TESK) gibi kuruluşlarla iş birliği içinde çalışıyor.
DOA sistemiyle Türkiye genelinde yılda yaklaşık 25 milyar ambalajın geri dönüştürülmesi ve ülke ekonomisine yıllık yaklaşık 520 milyon Euro katkı sağlanması hedefleniyor.
